Traduko de Katulo 7
Enkonduko
Verkita en Hendekasilaba metro, tiu ĉi peco kongruas kun la Neoterika (“novaj poetoj”) stilo uzata de Katulo. La temo de tiu poemo ne estas antikva heroo aŭ dio, sed prefere la heroino, en kiun li enamiĝis. Lesbio, aŭ pli ĝuste Klodio, estis virino edziniĝinta kun elstara, potenca viro nomata Kvinto Cekilio Metelo Celo. Kiel ofte okazis inter romianoj de alta socio, tio estis aranĝita geedziĝo bazita sur financaj kaj politikaj kialoj. Pro tio, ne estis vera amo inter Klodio kaj Kvinto, kaj tio verŝajne estas la kialo, kial Klodio serĉis korinklinon ĉe aliaj, inkluzive de Katulo. La uzo de la pseŭdonimo “Lesbio” povas esti vidata kiel plia rimedo por kaŝi la amaferon, anstataŭ rekte uzi ŝian nomon.
La menciitaj lokoj en tiu ĉi peco estas uzataj kiel parto de pluraj hiperbolaj metaforoj konfesantaj lian korinklinon al Klodio. Linio 3 diras, “kiel granda nombro de la libiaj sabloj”, kio estas aludo al “senfino”, implicitante, ke “neniam estos sufiĉe da kisoj” por Katulo. Indas noti, ke la mencio de Libio ne estas konfuzenda kun la nuna ŝtato Libio. La romianoj nomis la kontinenton Afriko “Libio”.
Ĉar Klodio havis plurajn aliajn amantojn, la verkoj de Katulo pri ŝi povas esti perceptitaj kiel melankoliaj. Kun la mencio de la vegetaĵo “lasarpicium” en linio 4, oni povas ricevi tiun melankolian interpreton, ĉar tiuj plantoj ofte estis donitaj al virinoj dum abortigo. Tio povas esti esprimo de liaj angoroj pri la aliaj seksaj renkontiĝoj en la vivo de Klodio.
Oni povas krome tiri duoblan signifon el la distancoj de la menciitaj lokoj kaj el tio, kion tiuj lokoj mem signifas. “La sankta tombo de maljuna Bato” menciita en linio 6 estis 300 mejlojn for de la Orakolo de Jupitero, kiun romianoj serĉis en la dezerto serĉante “vidon”. La laŭvorta distanco donas al la leganto ideon pri “la nombro de libiaj sabloj” kaj “kiom da kisoj” bezonus por kontentigi la dezirojn de Katulo. Krome, oni povus aserti, ke por Katulo, havi la korinklinon de Klodio por si mem estis same efemera kiel la vizio en la dezerto serĉata de la romianoj.
Krome, la pasio, kiun Katulo havas por Klodio, estas subfosita per la komplekseco de ilia situacio. Ne nur Klodio havis plurajn amantojn, sed oni kredas, ke Katulo havis amaferon kun la edzino de senatano, “Rigardi la sekretajn amaferojn de homoj… demandi min ne povus kalkuli tute” (Linioj 8-11).
La fina metaforo de la poemo firmigas la fakton, ke ne ekzistis nombro da kisoj por kontentigi “am-malsanan Katulon” (Linio 10). Rilate al “sorĉi” (Linio 12), ekzistis kredo en sorĉarto, ke se “specifa nombro” estis ligita al la viktimo de malbeno, la malbeno estus pli efika. Denove, Katulo desegnas duoblan signifon kiam li parolas pri kisi sian amaton, Klodion. Senfina nombro estus la nombro da kisoj por kvietigi lian volupton al ŝi, dum samtempe tenante ilin sekuraj kontraŭ malbenoj.
Carmen 7
| Linio | Latina teksto | Esperanta traduko |
|---|---|---|
| 1 | QVAERIS, quot mihi basiationes | Vi demandas, kiom da kisoj de vi |
| 2 | tuae, Lesbia, sint satis superque. | Lesbio, estas por mi sufiĉaj kaj pli ol sufiĉaj. |
| 3 | quam magnus numerus Libyssae harenae | Kiel granda estas la nombro de la libia sablo |
| 4 | lasarpiciferis iacet Cyrenis | kiu kuŝas sur silfio-portanta Cireno, |
| 5 | oraclum Iouis inter aestuosi | inter la orakolo de varmega Jupitero |
| 6 | et Batti ueteris sacrum sepulcrum; | kaj la sankta tombo de maljuna Bato; |
| 7 | aut quam sidera multa, cum tacet nox, | aŭ kiel multaj estas la steloj, kiam nokto silentas, |
| 8 | furtiuos hominum uident amores: | kiuj vidas la ŝtelitajn amojn de homoj, |
| 9 | tam te basia multa basiare | kisi vin per tiom multaj kisoj |
| 10 | uesano satis et super Catullo est, | estas sufiĉe kaj pli ol sufiĉe por via Katulo; |
| 11 | quae nec pernumerare curiosi | kisojn, kiujn nek scivolemaj okuloj povas kalkuli |
| 12 | possint nec mala fascinare lingua. | nek malica lango povas sorĉi. |
