Traduko de Katulo 29
Enkonduko
Tiu ĉi poemo estas alia, kiu temigas Mamurron, kiun Katulo regule nomas Sinjoro Peniso. En la unuaj kvar versoj, Katulo demandas, kiu povas rigardi tion, kion Mamurro faris, dum li alportis honton kiel avida viro kaj ludanto. Li alportis sian honton ĝis Britio. Katulo tiam alvokas Romulon, unu el la fondintoj de Romo, por rigardi, kion Mamurro faris. Dum la alvoko al Romulo, li nomas lin sodomito aŭ seksatencanto de viroj. Mamurro ankaŭ estas sodomito en la okuloj de Katulo, do tiu referenco al Romulo celas plue malfortigi Mamurron.
Katulo tiam diras, ke Mamurro estas sur rabatreko tra la litoj de tiom multaj viroj kiel eble, de la plej malalta homo sur la strato ĝis la plej belaj viroj, kiuj aspektas kiel Adoniso. Tiam Katulo miras, kial Mamurro estis alvokita por gvidi la romianojn en Brition. Li demandas, ĉu Mamurro estis alvokita, ĉar li estus la sola romiano, kiu “formanĝus” ĉiujn virojn, kiujn li renkontas. Tiu vortelekto estis por elmontri la nesatigeblan apetiton de Mamurro pri sekso kun viroj. Katulo plu insultiĝas, sugestante, ke li seksumus kun 20 aŭ 30 milionoj!
Katulo daŭre insultas Mamurron, demandante ĉu li povus esti pli perversa ol li jam estas. Kaj li demandas, ĉu li jam ne malŝparis sin mem kaj sian monon pro volupto kaj gluttono. La posedaĵo de Mamurro estis detruita, sed estis anstataŭigita per Ponto, tiam per Ibero, kaj tiam per Taguso. Katulo tiam demandas legitiman demandon, mirante kial Mamurro estus elektita por esti la romiano, kiun timas Gaŭloj kaj Britonoj. Devus ekzisti iu alia.
La sola afero, kiun oni devas timi pri Mamurro, estas kiel li kapablas detrui geedziĝojn kaj rilatojn. Nenio alia. Alie, li povus esti tie por deturni atenton de la gvidanto de Romo.
Carmen 29
| Verso | Latina teksto | Esperanta traduko |
|---|---|---|
| 1 | QVIS hoc potest uidere, quis potest pati, | Kiu povas rigardi tion, kiu povas suferi tion, |
| 2 | nisi impudicus et uorax et aleo, | krom se li estas perdita al ĉia honto kaj avida kaj ludanto, |
| 3 | Mamurram habere quod Comata Gallia | ke Mamurro havu tion, kion Gaŭlio Komata |
| 4 | habebat uncti et ultima Britannia? | kaj plej fora Britio iam havis? |
| 5 | cinaede Romule haec uidebis et feres? | Sodomito Romulo, ĉu vi vidos kaj elportos tion? |
| 6 | es impudicus et uorax et aleo. | Vi estas senhonta kaj avida kaj ludanto. |
| 7 | et ille nunc superbus et superfluens | Kaj ĉu li nun, fiera kaj plena ĝis superfluo, |
| 8 | perambulabit omnium cubilia, | faros procezon tra la litoj de ĉiuj, |
| 9 | ut albulus columbus aut Adoneus? | kiel blanka kolombo aŭ Adoniso? |
| 10 | cinaede Romule, haec uidebis et feres? | Sodomito Romulo, ĉu vi vidos kaj elportos tion? |
| 11 | es impudicus et uorax et aleo. | Vi estas senhonta kaj avida kaj ludanto. |
| 12 | eone nomine, imperator unice, | Ĉu estis do tial, vi unu kaj sola generalo, |
| 13 | fuisti in ultima occidentis insula, | ke vi iris al la plej fora insulo de la Okcidento? |
| 14 | ut ista uestra diffututa mentula | ĉu estis por ke tiu elĉerpita malŝparemulo via, Mentula, |
| 15 | ducenties comesset aut trecenties? | formanĝu dudek aŭ tridek milionojn? |
| 16 | quid est alid sinistra liberalitas? | Kio do alie estas perversa malavareco, se ne tio ĉi? |
| 17 | parum expatrauit an parum elluatus est? | Ĉu li ne sufiĉe elspezis pro volupto kaj gluttono? |
| 18 | paterna prima lancinata sunt bona, | Lia patra posedaĵo estis unue disŝirita; |
| 19 | secunda praeda Pontica, inde tertia | tiam venis lia prirabaĵo el Ponto, tiam trie |
| 20 | Hibera, quam scit amnis aurifer Tagus: | tiu el Ibero, pri kiu la orporta rivero Taguso povas rakonti. |
| 21 | nunc Galliae timetur et Britanniae. | Kaj lin timas la Gaŭloj kaj Britonoj? |
| 22 | quid hunc malum fouetis? aut quid hic potest | Kial vi ambaŭ subtenas tiun kanajlon? Aŭ kion li povas fari |
| 23 | nisi uncta deuorare patrimonia? | krom formanĝi riĉajn patrimoniajn havaĵojn. |
| 24 | eone nomine urbis opulentissime | Ĉu estis pro tio, ke vi, ho plej sindonema bopatro |
| 25 | socer generque, perdidistis omnia? | kaj bofilo, ruinigis ĉion? |
