Dek du dioj

En greka mitologio ekzistas dek du ĉefaj dioj, konataj kiel olimpanoj. Olimpanoj rilatis al la dioj kiuj loĝis sur Olimpo. La nomoj ene de la olimpia panteono variis de aŭtoro al aŭtoro.

Unu panteono havas Hadeson, dion de la mortintoj, en la listo, sed la plej komuna tradicio havas Demetran, diinon de greno, kiel olimpia diaĵo. Laŭ mia opinio, Hadeso estis olimpano kiam li batalis kune kun siaj fratoj dum la milito kontraŭ la Titanoj. La kialo kial li ne estis vidata kiel olimpano estis ke Hadeso malofte forlasis sian submondan domenon, do lia fratino Demetra estis olimpano anstataŭ li.

El ĉiuj dioj en la listo, Hestia, diino de la hejma fajro, estis la malplej konata kaj la malplej aktiva en mitologio. Laŭ la mito de Dionizo, Hestia demisiis favore al la juna dio de vino.

Sube mi havas plurajn listojn de eblaj panteonoj de Olimpo.

La sekvaj diaĵoj estis infanoj de la Titanoj Kronoso kaj Rea: Hestia (plej aĝa infano), Posejdono, Hadeso, Demetra, Hera kaj Zeŭso (plej juna). Estas pli ol verŝajne ke tiuj infanoj de Kronoso estis la originalaj olimpanoj.

Pri la pli junaj diaĵoj, la plej multaj aŭ ĉiuj el ili estis infanoj de Zeŭso. Nur Areo estas lia filo de lia edzino Hera, kion ni scias kun certeco. Ekzistas necerteco pri kiu estis la patro de la forĝista dio, Hefesto — tio estas, se li havis iun.

Hefesto foje estis dirita esti la filo de Zeŭso kaj Hera, dum aliaj argumentis ke Hefesto ne havis patron. La mito diras ke Hera estis ĵaluza ke Zeŭso produktis infanon (Atenan) sen patrino, kio ne estas ĝuste vera.

De sia unua edzino, la Okeanidino Metiso, Zeŭso estis la patro de Atena. Zeŭso englutis la gravedan Okeanidinon, kiam li aŭdis el la profetaĵo ke Metiso povus iam naski filon kiu estus pli potenca ol la patro. Do Atena ja havis patrinon; estis nur ke neniu patrino naskis tiun diinon. Atena naskiĝis el la kapo de Zeŭso. La punkto estas ke Hefesto estis pensita havi neniun patron de kelkaj aŭtoroj ĉar Hera provis imiti la eksterordinaran naskiĝon de Atena.

Zeŭso estis la patro de Hermeso de la Plejado Maia. Li ankaŭ estis la patro de la ĝemeloj, Apolono kaj Artemiso, de la titanino Leto.

Ekzistas necerteco pri la parenteco de la amodiino Afrodite. Kelkaj aŭtoroj, kiel Homero kaj Apolodoro, diris ke Afrodite estis la filino de Zeŭso kaj la obskura diino Dione. Aliaj kiel Hesiodo diris ke Afrodite naskiĝis el la marŝaŭmo, formita de la detranĉitaj genitaloj de la detronigita Urano. La dua vidpunkto estas pli interesa, ĉar alie kial parto de ŝia nomo aphros signifas «ŝaŭmo»? (Vidu la Kreadon pri la kastrado de Urano kaj la perdo de lia potenco kiel suprema reganto de la dioj al sia filo Kronoso, kaj la mirinda naskiĝo de Afrodite.)

Dionizo estis la sola el la dek du olimpanoj naskita de mortula virino, Semele, filino de Kadmo kaj Harmonia (kvankam ŝi poste estis transformita en diinon en la mito de Dionizo). Dionizo estis dio kiu naskiĝis dufoje. Laŭ la mito pri Dionizo, Hestia estis olimpano, sed ŝi demisiis favore al Dionizo kiam la juna dio venis loĝi en Olimpo. Pluraj aŭtoroj ankaŭ menciis ke Dionizo estis filo de Zeŭso kaj Persefona (vidu la Orfikan Kreadon).

(Bonvolu noti ke mi antaŭe afiŝis Demetran kaj Dionizon sur la paĝo Minoraj grekaj diaĵoj, sed mi nun movis ilin al tiu paĝo. Mi movis Hadeson al nova paĝo nomata la Domo de Hadeso, ĉefe por ke mi povu grupigi la gravajn submondajn diaĵojn kune.)