Sir Perceval

La origina Grala Kavaliro. La legendo de Perceval komenciĝis per la mezepoka romaneco de Chretien de Troyes titolita Conte du Graal (“Rakonto de la Gralo”), kiu estas ankaŭ kelkfoje titolita Perceval, skribita ĉirkaŭ 1180. Homoj estis fascinitaj kaj de la heroo Perceval kaj de la mistera objekto konata kiel la Gralo. Ĉar Chretien mortis antaŭ ol iam kompletigi ĉi tiun verkon, kelkaj samtempaj kaj postaj aŭtoroj provis kompletigi lian rakonton aŭ reskribi siajn proprajn versiojn de Perceval. Post la morto de Chretien, multaj derivaĵoj pri Perceval kaj la Gralo estis skribitaj.

La problemo estis, ke la tuta rakonto estas tiel vaga, kiel la loko de la Gralo, la identeco de la Gralo kaj la familio de Perceval.

• Familio de Perceval
• La Malsaĝulo aŭ Heroo?

Familio de Perceval

Ĉar la Perceval de Chretien lasis neniujn nomojn de lia familio, aliaj verkistoj provis atribui nomojn al ĉiu el liaj familianoj.

Laŭ Chretien, ni scias, ke lia patro kaj du fratoj mortis en batalo. Lia patrino provis teni Perceval en nescio pri la vivmaniero de kavaliroj kaj kortega vivo, loĝante en izolita arbaro konata kiel la Dezerta Lando. Perceval poste renkontis inan kuzinon, kiu loĝis kun li kaj lia patrino kiam Perceval estis tre juna. Li ankaŭ renkontis du onklojn: unu estis la Fiŝo-Reĝo kiu loĝis en la Gralo-Kastelo, kaj la alia estis ermito. Ambaŭ onkloj same kiel lia ina kuzino venis de la flanko de lia patrino. Unu daŭrigo de la verko de Chretien diras, ke Perceval havis fratinon.

La nomo de lia patro estis Alain li Gros en la trilogio de Robert de Boron pri la Gralo (ĉ. 1200), la Didot Perceval (ĉ. 1205) kaj Le Haut Livre du Graal, kiu estas pli konata kiel Perlesvaus (ĉ. 1210). Lia patrino estis nomita Yglais, sed ĉi tiu nomo estis donita nur en Perlesvaus; la Perlesvaus diras, ke li ankaŭ havis fratinon nomatan Dindraine (aŭ Dandrane). Neniu frato estis menciita en ĉi tiuj tri malsamaj rakontoj.

Male al plej multaj Gralo-romancoj, la Joseph d’Arimathie de Boron kaj la Didot Perceval diras, ke la Grala Reĝo (ekz. Fiŝo-Reĝo aŭ Kriplita Reĝo) venis de la patra flanko de lia familio. En la aliaj Gralo-romancoj, la Fiŝo-Reĝo kutime aperis flanke de la patrino (ekz. Conte du Graal, Parzival, Perlesvaus).

Male al la Perceval de Chretien, la Didot Perceval diris, ke lia avo estis la nekompetenta Fiŝo-Reĝo, kies nomo estis Bron (aŭ Hebron). Sed en Perlesvaus, la Fiŝo-Reĝo estis lia patrina onklo, kiel en la romancoj de Chretien kaj Wolfram.

Laŭ la germana poemo titolita Parzival (ĉ. 1205), kiu estis skribita de Wolfram von Eschenbach, Gahmuret kaj Herzeloyde estis la gepatroj de Parzival. Li havis unu duonfratonon Feirefiz, kiu estis la filo de Gahmuret kaj Belacane. La Fiŝo-Reĝo estis lia patrina onklo, Anfortas.

Laŭ unu el la kimraj romancoj en la Mabinogion, titolita Peredur Filo de Evrawg (mez-13-a jarcento), la heroo nomiĝis Peredur. Ĉi tie ni havas la identecon de lia patro, nomatan Evrawg, kiu estis grafo. Ĉi-foje, li havis 6 fratojn kiuj mortis en batalo. Lia patrino ankoraŭ ne estis nomita. Li havis du onklojn. Unu el ili, la grizhara viro kiu instruis Peredur batali, transprenis la rolon de Sinjoro Gornemant de Gohort en la Conte du Graal de Chretien. La alia onklo estis kiel la Fiŝo-Reĝo de Chretien.

En la Queste del Saint Graal (Vulgata romaneco, ĉ. 1230), la rolo de Perceval en la Grala aventuro estis anstataŭigita de nova kavaliro nomata Galahad, filo de Lancelot. La patro de Perceval estis rivelita esti Reĝo Pellehen, kaj li havis fratinon, kelkfoje nenomitan, sed kelkfoje konatan kiel Dindraine. Liaj fratoj estis Agloval kaj Drian. Li ne plu estis rilatita al la Grala familio, ekz. la Fiŝo-Reĝo. Tamen, en la Post-Vulgata versio, la patro de Perceval estis Reĝo Pellinor, ĉasisto de la Kvesta Besto, dum alia frato estis aldonita al la Vulgata rakonto, Lamorat aŭ Melodiam, kaj duonfrato nomata Tor.

En la Vulgata Ciklo, la familio de Gawain kaj la familio de Perceval estis amikaj, sed en la Post-Vulgata Suite du Graal (ĉ. 1250), en Proza Tristan (ĉ. 1245) kaj la Le Morte d’Arthur de Thomas Malory (1469), estis klanvendeto inter la du klanoj. Ĉar Pellinor mortigis la patron de Gawain, Reĝo Lot, en batalo, Gawain kaj lia frato venĝis kontraŭ Pellinor kaj liaj filoj, escepte de Perceval.

Se vi estas iom konfuzita pri tio, kion mi ĝis nun skribis, eble la suba tabelo klarigos la aferojn. La problemoj kuŝas en la fakto, ke ĉiu fonto povas doni malsamajn nomojn al la karakteroj. Mi inkludis nur la gepatrojn kaj gefratojn de Perceval en la suba tabelo, forlasante liajn kuzojn, onklinojn kaj onklojn. Por pliaj detaloj pri la familio de Perceval, mi sugestus, ke vi rigardu la genealogiajn arbojn de la Grala Familio.

---

La Malsaĝulo aŭ Heroo?

Perceval estis la origina Grala heroo (vidu la Le Conte du Graal de Chretien de Troyes). Rakontoj, kiel Parzival (skribita de Wolfram von Eschenbach, ĉ. 1205), sekvis la komencon de Conte du Graal, pli-malpli. Je la tempo de la Vulgata Ciklo (ĉ. 1230), Galahad anstataŭigis lin kiel la heroon de la Gralaj legendoj, kvankam li ankoraŭ ludis esencegan rolon.

Perceval estis ofte priskribita kiel simpla junulo kun kruda senkulpeco. Kiel kavaliro, Perceval havis grandan forton kaj naturajn kapablecojn en lancobatalo kaj glavludo. Lia nescio devenis de la fakto, ke lia patrino tenis lin en nescio pri lia patro kaj fratoj, kiuj estis kavaliroj. Lia patrino ne volis perdi ankaŭ sian filon, do ŝi evitis mencii la vivon de nobeloj kaj kavaliroj. Perceval volis iĝi kavaliro kaj forlasis la hejmon post ol li vidis kelkajn kavalirojn preterpasantajn la arbaron en kiu li kaj lia patrino loĝis.

Ĉar lia patrino ne povis konvinki lin resti kun ŝi, ŝi helpis lin vesti sin per cervohara mantelo kaj nekongruaj ĉemizo kaj pantalono tiel ke li aspektis kiel kamparano aŭ malsaĝulo, kaj li rajdis malbonan ĉevalon dum li serĉis Reĝon Arturo por kavalirigi lin. Ŝi esperis, ke farante lin aspekti kiel malsaĝulon, eble ŝia filo malsukcesus iĝi kavaliro kaj revenus hejmen. Sed ŝi mortis pro malĝojo kiam ŝia filo forlasis ŝin.

Kelkaj el la konsiloj, kiujn ŝi donis al sia filo, ja faris lin aspekti simpla kaj kruda. Kiel kisi fraŭlinon, preni ŝian ringon kaj manĝi la manĝaĵon. Esence, li atakis la fraŭlinon kiel liberulo kaj ŝtelis ŝian ringon kaj broĉon kiel ŝtelisto.

Kiam li atingis la kortegon de Arturo, Perceval estis malĝentila al la reĝo, kaj Kay la Seneskalo prenis lin por malsaĝulo, fariĝante sarkasma antaŭ sendante Perceval alfronti la Ruĝan Kavaliron kiel maniero iĝi kavaliro.

Laŭ Peredur Filo de Evrawg (mez-13-a jarcento), liaj du onkloj instruis al li la arton de glavludo. Unu el la onkloj ludis la rolon de la Sinjoro Gornemant de Gohort de Chretien, dum la dua onklo estis kiel la Fiŝo-Reĝo. La dua onklo petis Peredur preni glavon kaj frapi la feran kolonon. Kaj kolono kaj glavo rompiĝis en du. Li estis instrukciita kunmeti la pecojn kaj reunuigi ilin. Kiam li faris tion, kaj glavo kaj kolono estis restarigitaj. Li estis instrukciita ripeti tion denove: rompi la glavon kaj kolonon, kaj poste reunuigi ilin. La trian fojon kiam li rompis la glavon kaj kolonon, li ne povis restari ilin al ilia antaŭa stato. Lia onklo deklaris, ke li estis la plej bona glavisto en la reĝlando, sed Peredur akiris nur du trionojn de sia forto.

Peredur ankaŭ pasigis tri semajnojn lernante rajdi ĉevalon kaj trejni batalon de la naŭ sorĉistinoj de Gloucester.

Estis Sinjoro Gornemant de Gohort (en Conte du Graal) kaj la unua grizhara onklo de Peredur (en Peredur), kiuj konsilis al la heroo ne fari tro multajn demandojn, kio manifestiĝis ĉe la Fiŝo-Reĝo, kiu estis kriplita kaj langvoris en doloro. Do Perceval ne estis plene kulpinda pro sia reticento kiam li ĉeestis la Gralan procesion. Sed Perceval devintus uzi sian juĝkapablon, kiam demandi kaj kiam deteniĝi. Lia reticento kaŭzis multan suferon kaj detruan de la reĝlandoj en Britio.

En Queste del Saint Graal (Vulgata Ciklo), li estis simpla ĝis la punkto de stulteco. Perceval ankaŭ ŝajnis havi infanan temperamenton, precipe kiam io ne iris laŭ lia volo.

Perceval estis unu el la Kavaliroj de la Ronda Tablo. Kiel kavaliro, li estis kutime konata kiel la Ruĝa Kavaliro, ĉar li gajnis sian ĉevalon, armaĵon kaj armilojn mortigante la Ruĝan Kavaliron de Quinqueroy (konata kiel Ither de Gaheviez en la Parzival de Wolfram) ĉe la kortego de Arturo.

En Conte du Graal, li ludis la rolon de la Bela Nekonato. Ĉi tio estis kie la heroo eĉ ne sciis sian propran nomon. La heroo kutime estis edukita ne sciante sian propran nomon, kaj kelkfoje eĉ ne la nomon de siaj veraj gepatroj. La heroo lernus sian nomon nur kiam li venkus sian malamikon en sia unua aventuro. Multaj herooj ludis la rolon de la Bela Nekonato, inkluzive de Lancelot en la Vulgata Ciklo kaj Gawain en la Leviĝo de Gawain. La plej fama Bela Nekonato estis Guinglain, la filo de Gawain. Vidu Bela Nekonato en la Rakontoj de la Kavaliroj.

Do li estis kutime vidata kiel la Ruĝa Kavaliro. En Didot Perceval, la fratino de Gawain, Elaine, estis enamiĝinta al li. Estis ŝi kiu donis al Perceval la ruĝan armaĵon kaj ŝildon. En Perlesvaus, komence li portis la ruĝan ŝildon kun la blazono de la blanka cervo. Li poste batalis kaŝnome kiel la Blanka Kavaliro ĉe la turniro de Karmezina Erikejo. Li iris al la kortego de Reĝo Arturo por preni la Ŝildon de Jozefo de Arimateo.

En Conte du Graal, li portis la glavon donitan al li de la Fiŝo-Reĝo.

Perceval estis invitita de la Fiŝo-Reĝo loĝi ĉe la Grala Kastelo. Li estis kulpigita pro sia malsukceso demandi pri la Gralo aŭ la Sanganta Lanco. Se li estus farinta la necesajn demandojn, la vundoj de la Fiŝo-Reĝo estus sanigitaj kaj la senfrukta tero ĉirkaŭ la Grala Kastelo estus restarigita. Perceval ekiris de la kortego de Arturo en serĉado por trovi la Gralan Kastelon, por korekti la aferojn. Tamen, Chretien neniam finis sian rakonton. Multaj aliaj verkistoj provis kompletigi la misteran legendon.

En la Vulgata versio (Queste del Saint Graal), Galahad estis la heroo, sed Perceval kaj Sinjoro Bors estis la kunuloj de Galahad en la Serĉado.

Lia fratino aperis en pluraj postaj rakontoj. La plej notinda versio estis rakontita en la Vulgata Ciklo. Kvankam ŝi nomis sin filino de Pellehen, ŝi neniam donis sian nomon. Ŝia nomo estis verŝajne Heliabel aŭ Dindraine. Estis la fratino de Perceval kiu gvidis Galahad al magia ŝipo, kaj konis la historion de la Glavo kun la Stranga Zono. Ŝi oferis sian vivon por sanigi virinon de lepro (Vidu Morto de la Fraŭlino). Ŝia korpo estis metita en malgranda barkon (boaton) kiu drivis ĝis ĝi alvenis ĉe la urbo Sarras, la lasta ripozejo de la Gralo.

Post trovado de la Gralo kaj sekvo de Galahad al Sarras, ili trovis, ke la boato de lia fratino alvenis, ĝuste kiel ŝi antaŭdiris. Ili enterigis ŝin en Sarras. Perceval kaj Bors restis kun Galahad ĝis li mortis. Ili enterigis Galahad kun la fratino de Perceval. Perceval retiriĝis al ermitejo, kie li mortis unu jaron poste. Perceval estis enterigita kun sia fratino kaj Galahad. (Vidu la Serĉadon de la Sankta Gralo (Queste del Saint Graal), por la plena rakonto.)

En la Perceval de Robert de Boron kaj la Didot Perceval, la patro de Perceval estis Alain le Gros (la Fiŝo-Reĝo), dum lia avo estis Bron, la Riĉa Fiŝisto.

Laŭ ĉi tiuj du verkoj, Perceval gajnis ne la Gralon, sed anstataŭe estis heredanto de la trono de la Grala Gardanto. Kiam Bron mortis, Perceval iĝis la nova Grala Gardanto kaj reĝo. Perceval estis la lasta Grala Gardanto. Kiam Perceval mortis, la Gralo kaj la lanco malaperis, plej verŝajne prenitaj al la ĉielo.

En la Mabinogion, kie Perceval estis konata kiel Peredur, la rakonto estis malsama ol tiuj de Chretien de Troyes. Peredur estis la filo de Evrawg, kaj li havis ses fratojn. Kiam lia patro kaj fratoj estis mortigitaj en batalo, lia patrino provis eduki sian plej junan filon en la sovaĝa arbaro, en nescio pri la vivo ekster sia hejmo. (Vidu Peredur, en la Grala Legendo.)

Kelkaj el liaj aventuroj paralelis tiujn de la Conte du Graal kaj la Dua Daŭrigo. En la kimra rakonto, ni havas kriplitan reĝon kaj la procesion de la sanganta lanco. La sekva objekto kiu sekvis la procesion estis detranĉita kapo sur la pleto, plena de sango, anstataŭ la Gralo. La kapo apartenis al la kuzo de Peredur, kiu estis mortigita kaj senkapigita de la naŭ sorĉistinoj de Gloucester. Fine, Peredur venĝis sian kuzon per mortigo de la naŭ sorĉistinoj.

En la Parzival de Wolfram von Eschenbach (ĉ. 1200), la heroo estis nomata Parzival aŭ Parzifal, kaj estis la filo de Gahmuret kaj Hereloyde. Li havis duonfratonon Feirefiz. Parzival edziĝis al Condwiramurs, kaj estis la patro de Loheranrin kaj Kardeiz II.