Art Óenfher

Celtic

Ĉefreĝo de Irlando. Art Óenfher, aŭ “Art la Soleca”, estis la filo de Conn Cétchathach, la ĉefreĝo de Irlando en la Feniana Ciklo. Lia patrino nomiĝis Eithne Tháebfhota. Pro tio li estis konata kiel Art Mac Cuinn.


Art estis la heroo en la rakonto titolita Echtrae Airt meic Cuinn (La Aventuro de Art Filo de Conn), kiu troveblas en mez-15-ajarcenta manuskripto konata kiel la Libro de Fermoy.

La rakonto komenciĝis baldaŭ post la morto de la edzino de Conn, Eithne Tháebfhota, kiam li forlasis Tara por Benn Étair.

La Danann-virino nomita Bé Chuma estis forpelita pro adulto kun Gaidiar, la filo de Manannán Mac Lir, kaj ŝi devis vivi inter la mortemuloj. Do ŝi velis al Irlando en koraklo (boato) kaj venis al Benn Étair.

Kvankam Bé Chuma trovis sin altirita al la filo de Conn, Art, ŝi konvinkis Conn forbari lin de Tara dum unu jaro. Kiam Conn kaj Bé Chuma revenis al Tara, ili geedziĝis, sed la geedziĝo alportis malsaton. La druidoj diris al la reĝo ke ne estos lakto nek greno pro la malvirteco de Bé Chuma. La reĝo ne povis forigi la peston sur la lando ĝis ofero de senkulpa paro estus plenumita, kaj la sango devus esti miksita kun la tero en Tara.

Conn velis per la koraklo de sia edzino Bé Chuma dum semajnoj ĝis li alvenis al la insulo de Dáire. Sur la insulo vivis Fergus Fialbrethach kaj lia edzino Rígru Rosclethan (de la grandaj okuloj), kiu estis la filino de Lodan el Tir Tairngire. Ili havis filon nomitan Ségda Sáerlabraid, la infano kiun li serĉis por oferi. Kvankam la gepatroj rifuzis permesi ke ilia sola filo estu oferita, Ségda iris kun la reĝo tamen.

Ĝuste kiam la knabo estus oferita, Rígru savis sian filon, kaj avertis Conn flankenigi sian duan edzinon. La reĝo tamen rifuzis fari tion. Do la malsato fariĝis pli malbona ol la antaŭa jaro.

Art revenis el sia provizora ekzilo, kaj li venkis Bé Chuma en ludo de fidchell (ŝakludo). Art trudis geis-on al Bé Chuma, laŭ kiu ŝi ne rajtas manĝi ajnan manĝaĵon en Irlando ĝis ŝi alportus la bastonon de Cú Roí. Bé Chuma trovis la bastonon ĉe Cahirconree (sur Sliab Mis), kaj ŝi reportis ĝin al Tara.

Art perdis la duan ludon de fidchell. Ŝi trudis geis-on ke li devis manĝi manĝaĵon en Irlando ĝis Art alportus Delbcháem, la filinon de Morgán. Post longa vojaĝo, Art amikiĝis kun Créide Fírálaind (Créide la Vere Bela). Créide donis al Art direktojn por trovi Delbcháem, kaj ankaŭ donis avertojn pri la patrino de Delbcháem, Coinchenn (Hund-kapa), kaj ŝia frato Ailill Dubdétach.

Unue, Art mortigis Ailill Dubdétach kaj trovis Delbcháem atendantan lin. Ŝi ankaŭ avertis la heroon pri kiom danĝeraj ŝia patrino kaj frato estas. Coinchenn surmetadis la kapon de ĉiu svatiĝanto sur bronzan barilon. Art mortigis Coinchenn kaj poste la patron de Delbcháem, Morgán, kaj surmetis iliajn kapojn sur la bronzan barilon.

Tiam Art revenis al Irlando kun Delbcháem. Delbcháem diris al Art ke lia duonpatrino estis la kaŭzo de la pesto, do li devis forigi ŝin. Bé Chuma forlasis Irlandon sen rezisto, do la fekundeco de la lando estis restarigita.


Art estis la frato de Connla, la heroo de Echtrae Conli (La Aventuroj de Connla). Kvankam Art ne tuj sukcedis sian patron kiel la sekvan ĉefreĝon (ard rí), Art regis dum dudek jaroj post la morto de Conaire Coem, filo de Mog Lama. Art estis la patro de Cormac Mac Airt, kiu fariĝis la plej granda ĉefreĝo de Irlando dum la tempo de la Feniana Ciklo.

En la Batalo de Mag Mucrama (Cath Maige Mucrama), Art estis aliancano de Eógan, reĝo de Munster, kontraŭ Lugaid Mac Con, adoptfrato de Eógan. En la nokto antaŭ la batalo, Art sedukis la filinon de forĝisto nomitan Étain, kiu estis la patrino de Cormac. Lugaid Lága, la ĉampiono de Lugaid Mac Con, mortigis Art en batalo.

Rilataj Informoj

Nomo

Art, Airt.

Art Mac Cuinn.
Art Óenfher – "Art la Soleca".

Fontoj

Echtrae Airt meic Cuinn (La Aventuro de Art Filo de Conn) troveblas en la Libro de Fermoy (15-a jarcento).

Kreita: 1999-Novembro-8

Modifita: 2024-Majo-28