Pwyll Lord of Dyved

Celtic

Pwyll Sinjoro de Dyved estis la unua el la Branĉoj de la Mabinogion. La rakonto rakontas lian aventuron en la Transmondo Annwvyn, kiel li kortumiĝis al sia edzino Rhiannon kaj la maljustan punon de Rhiannon pro la mistera malapero de ilia filo.

Pwyll regis Dyved en sia kortumo ĉefe ĉe Arberth. Li kontrolis sep distriktojn konatajn kiel “cantrevs”, en suda Kimrio.

Sinjoro de Annwvyn

Pwyll estis ĉeftano de Dyved, la lando en la sud-okcidento de Kimrio. Li iris ĉasi ĉe Glynn Cuch. Kiam alia aro da ĉashundoj antaŭkuris liajn proprajn kaj mortigis cervon, li forpelis la aliajn ĉashundojn kaj metis siajn proprajn ĉashundojn sur la mortan cervon. Tamen, alia sinjoro vidis ĉi tion, diris al Pwyll ke la ĉasaĵo rajtatempe apartenas al li. Pwyll agnoskis sian miskondukton, deziris fari kompenson al la sinjoro. La alia sinjoro konsentis.

Pwyll

Pwyll en almozula vestaĵo
Alan Lee
Ilustraĵo, 1984

La sinjoro diris al Pwyll ke li estas Arawn, reĝo de Annwvyn (la Transmondo Annwn), kaj li deziras preni la lokon de Pwyll dum unu jaro dum Pwyll pozas kiel li. La ideo estis lasi Pwyll regi lian regnon sen ke iu sciu ke li estas impostoro, kaj venki Havgtan en kombato, kiu ankaŭ estis reĝo de Annwvyn.

Fine de la jaro, ili renkontiĝus ĉe la sama loko. Pwyll konsentis. Per sia magio, Arawn transformis Pwyll por aspekti ekzakte kiel li kaj sendis lin al sia regno, dum Arawn prenis la lokon de Pwyll en Dyved.

Neniu en Annwfn (Annwvyn) suspektis ke Pwyll estas impostoro, eĉ ne la bela edzino de Arawn. Ĉiutage li iris ĉasi kun siaj viroj, dum nokte li ĝuis la festenon. Kiam estis tempo por kuŝiĝi, ĉiunokte, Pwyll dormis kun la dorso turnita al la edzino de Arawn. Kvankam Arawn implicis (kiam ili faris la interkonsenton) ke Pwyll rajtas kuŝi kun lia edzino, Pwyll neniam seksumis kun ŝi.

Kiam venis la tempo por la unuopa kombato inter Pwyll kaj Havgan, la heroo venkis kaj morte vundis la alian reĝon. Pwyll rifuzis mortigi Havgan malgraŭ liaj petegoj.

Kiam la jaro finiĝis, Pwyll alvenis al sia rendevuo kie li unue renkontis Arawn. Arawn transformis ilin reen al iliaj normalaj formoj. Pwyll revenis al Dyved por trovi ke li prosperis sub la gvidado de Arawn.

Arawn revenis al sia propra regno por trovi ke Pwyll regis lian regnon kun kompreno, justeco kaj honesteco. Kio surprizis Arawn estis ke ĉiunokte, Pwyll dormis enlite kun la bela edzino de Arawn, tamen la heroo neniam faris amon kun ŝi.

Pro tia lojala amikeco, Arawn rekompencis la heroon farante la regnon de Pwyll eĉ pli riĉa. Pwyll ne estis nur nomita Sinjoro de Dyved; li nun estis konata kiel Sinjoro de Annwfn.

Kortumo de Rhiannon

Iun tagon dum Pwyll promenis ekster sia kortumo ĉe Arberth, li vidis belan junulinon rajdantan sur pala ĉevalo. Ŝi rajdis laŭ la ĉefvojo je ŝajne malrapida sed konstanta paŝo. Neniu el liaj viroj sciis kiu ŝi estas. Pwyll sendis unu el siaj viroj piede por demandi ŝian nomon. Sed la virino rajdis preter la servisto de Pwyll. Kiom ajn rapide la servisto kuris, li ne povis atingi ŝin. Tio estis surpriza, ĉar ŝia ĉevalo ne plirapidiĝis.

La sekvan tagon, Pwyll denove vidis la virinon kaj sendis alian serviston, ĉi-foje ĉevale, por demandi pri ŝia identeco. Denove, la ĉevalo de la virino moviĝis malrapide, tamen kiom ajn rapide lia servisto rajdis sian ĉevalon, des pli li restis malantaŭe.

La sekvan tagon, Pwyll ankoraŭ estis decidinta ekscii kiu ŝi estas, kaj petis unu el siaj viroj alporti lian plej rapidan ĉevalon. Kvankam ŝi rajdis je la sama rapideco kiel hieraŭ, eĉ lia plej rapida ĉevalo ne povis atingi ŝin. Lia servisto ne povis fari al ŝi ajnajn demandojn.

Pwyll estis decidinta ke li mem sekvos ŝin per sia plej rapida ĉevalo, la sekvan posttagmezon. Tamen, li malsukcesis atingi ŝin. Ju pli rapida li faris la paŝon, des pli li restis malantaŭe.

En despero, Pwyll vokis al ŝi ke ŝi haltu. La virino haltigis sian ĉevalon ĉar Pwyll petis ŝin. Ŝi prezentis sin kiel Rhiannon, la filinon de Heveydd la Maljunulo. Ŝi sciis kiu estas Pwyll. Ŝi venis al la lando de Pwyll esperante ke li edziĝos kun ŝi antaŭ ol unu el ŝiaj svatiĝantoj, Gwawl, la filo de Clud, plu premos sian pretendon je ŝi.

Ili devis edziĝi ene de unu jaro. Antaŭ ol la geedziĝo povis okazi, junulo venis antaŭ ili, petante favoron de Pwyll. Pwyll malprudente konsentis sen aŭdi ĝin unue. La junulo deziris kuŝi kun la nova fianĉino de Pwyll. Pwyll rimarkis ke la junulo estis Gwawl. Ĉar Pwyll donis sian vorton, li ne povis repreni ĝin sen rompi ĝin.

Rhiannon konsilis Pwyll peti de Gwawl unu jaron da prokrasto. Ŝia plano estis trompi Gwawl en ludon de Melo en Sako. Rhiannon donis al Pwyll senfundan sakon. Pwyll ŝajnigis esti petanto kaj almozulo. Gwawl plenigis lian sakon per senfina kvanto da manĝaĵo. Pwyll tiam diris al ili ke la sako pleniĝos nur se nobelulo puŝos la manĝaĵon suben per ambaŭ piedoj. Rhiannon persvadis Gwawl meti ambaŭ piedojn en la sakon. Post kiam Gwawl metis ambaŭ piedojn en la sakon, Pwyll tiris la sakon super la kapon de Gwawl kaj ligis ĝin fermita.

La viroj de Pwyll komencis piedfrapi Gwawl dum li estis en la sako, asertante ke estas melo en la sako. Gwawl petegis por kompato. Pwyll liberigis Gwawl nur kiam la junulo promesis ne kuŝi kun Rhiannon, kaj ke li ne faros ajnan represalion kontraŭ Pwyll aŭ Rhiannon.

Puno de Rhiannon

Pwyll kaj Rhiannon estis feliĉe geedzigitaj dum du jaroj. Tamen, en la tria jaro, la viroj de Dyved zorgis ke Rhiannon eble estas senfrukta. Liaj viroj volis ke Pwyll havu heredonton kiel eble plej baldaŭ, kaj petis ke li divorcíĝu de Rhiannon kaj trovu alian edzinon kiu estus pli fruktodona. Pwyll persvadis siajn virojn atendi ankoraŭ unu jaron.

Feliĉe, Rhiannon gravedíĝis preskaŭ fine de la tria jaro de edziĝo. Kiam Rhiannon naskis ilian filon, ses virinoj devis zorgi pri la infano.

Tiun nokton, iu (ŝia antaŭa svatiĝanto Gwawl) forrabis la infanon kiam la ses virinoj neatendite ekdormis, dum Rhiannon ankaŭ dormis. Kiam la ses flegistinoj malkovris ke la infano estis forrabita, ili rimarkis ke ili estos kulpigitaj pri la malapero de la filo de Pwyll.

Ili perfide ŝmiris sangon de cervo sur Rhiannon, kaj kaŭzis kontuzojn sur siaj propraj vizaĝoj. Kiam Pwyll venis por vidi sian filon, la ses flegistinoj akuzis Rhiannon je vorado de sia propra filo. Ili asertis ke ili provis protekti la infanon, sed estis senpovaj kiam la frenezigita patrino atakis ilin.

Rhiannon diris al sia edzo ke la ses flegistinoj mensogas, sed ŝi estis senpova por refuti iliajn asertojn. Pwyll, vidante la pruvaĵojn sur Rhiannon (la sangon), kredis la akuzon de la flegistinoj.

Pwyll punis Rhiannon devigante sian edzinon sidi ekster la pordego de sia palaco dum sep jaroj. Kiam ajn iu alvenis al la pordego, Rhiannon devis diri al la persono, kiu ne sciis pri la tragedio, ke ŝi murdis sian propran filon. Ŝi devis porti ajnan gaston aŭ fremdulón sur sia dorso.

Kelkajn noktojn post la forrabo, Teirnon Twrvliant, la sinjoro de Gwent Ys Coed, ĉeestis la naskon de ĉevalido. Subite ungego de nekonata kreitaĵo (Gwawl, denove) rompis la fenestron, provante ŝteli la ĉevalidon. Teirnon eltíris sian glavon kaj dehakis la brakon de la kreitaĵo. Teirnon rakontis al sia edzino kio okazas kiam ili aŭdis krion ĉe ilia antaŭa pordo.

Teirnon iris esplori kaj malkovris infanon. Li rimarkis ke la kreitaĵo certe lasis ĝin malantaŭe. Teirnon kaj lia edzino provis havi infanon dum jaroj, do ili decidis adopti kaj elkreskigi la infanon kiel sian propran. Ili nomis la knabon Gwri Gwallt-Euryn (“Ora Hararo”).

Preskaŭ unu jaron poste, Teirnon kaj lia edzino aŭdis novaĵojn pri la puno de Rhiannon pro mortigo de sia filo. Teirnon rimarkis ke la kreitaĵo certe forrabis ilian filon kaj lasis Gwri ĉe ilia sojlo. Lia edzino korŝire konsentis kun li ke la infano apartenas al Pwyll, kaj ke Rhiannon estis maljuste punata pro krimo kiun ŝi ne faris.

Teirnon iris al la hejmo de Pwyll, finis la punon de Rhiannon kaj redonis ilian filon al ili. Pwyll nomis la knabon Pryderi (kio signifas “seniĝo de ŝia maltrankvilo”). Pwyll estis tiam reunuigita kun sia edzino.

Pwyll rekompencis Teirnon permesante al la edzino de Teirnon daŭrigi la krekadon de Pryderi kiel fosterparenco. Pwyll ankaŭ donis al ili teron.

Pwyll regis la landon ĝis sia morto. Pryderi heredis la tutan teron de sia patro. Pryderi edziĝis kun Kigva, filino de Gwynn la Brilanta, la filo de Gloyw Larĝhara filo de la reganto de Casnar.

Pryderi konkeris sep aliajn cantrevs — tri cantrevs el Ystrad Tywi (oriente de Dyved), kvar el Keredigyawn (nord-oriente de Dyved).

Rilataj Informoj

Fontoj

Pwyll Sinjoro de Dyved el la Mabinogion.

Rilataj Artikoloj

Kreita: 2000-Majo-13

Modifita: 2024-Majo-7