Prometeo

Classical

Titano de antaŭpenso. Prometeo («Antaŭpenso») estis la filo de la Titano Iapeto kaj aŭ de la fratino de Iapeto Temiso, aŭ eble de Klimeno aŭ Azio, ambaŭ Okeanidoj. Prometeo estis la frato de Atlanto, Menoetio kaj Epimeteo. Li edziĝis al Pronoea kaj estis la patro de Deŭkaliono.

Dum la milito inter la Titanidoj kaj la Olimpanoj, Prometeo stariĝis kun Zeŭso, sciante, ke la milito finiĝos per venko de la pli junaj dioj. Prometeo sen sukceso provis persvadi sian patron Iapeton kaj sian fraton Atlanton ŝanĝi flankon. Iapeto estis ĵetita en Tartaron, dum Atlanto eterne portus la pezon de la ĉielo sur siaj ŝultroj.

Kiam Ateno estis naskiĝonta, estis aŭ li aŭ Hefesto, kiu fendis la kapon de Zeŭso per hakilo. Ateno saltis el la kapo de Zeŭso, plene armita.

Prometeo estis ĉampiono de la raso de homoj. Li ankaŭ estis la plej ruza kaj inteligenta el ĉiuj dioj. Li ŝtelis fajron kaj donis ĝin al mortemuloj, kaŝante ĝin en kava tigo de fenkolo, kiun li alportis al la homoj. Li trompis Zeŭson akcepti la plej malbonan parton de la ofero al la dioj, dum la mortemuloj tenis la plej bonan parton por si mem.

Prometeo verŝajne havis la potencon vidi en la estontecon. Prometeo sukcesis savi sian filon kaj familion dum la Diluvo.

Vidu Kreado, Teogonio de Heziodo.

Prometeo poste estis punita de Zeŭso, kiu ligis lin en Kaŭkazio. Giganta kaŭkaza aglo manĝis lian hepatojn ĉiun tagon.

Kiam Prometeo renkontis Io, kiu vagis la teron en formo de bovino, li antaŭdiris ŝian estontecon: ke ŝi revenos al sia homa formo en Egiptio; ŝi tiam naskos sian filon de Zeŭso en Egiptio. Prometeo ankaŭ vidis, ke unu el la posteuloj de Io iam liberigos lin de liaj ĉenoj. Generaciojn poste li fine estis liberigita de Heraklo, filo de Zeŭso kaj posteulo de Io, plenumante sian antaŭdiron. La Centaŭro nomita Ĥejrono cedis sian senmortecon al Prometeo, por ke la senmorta Centaŭro povu morti, suferinte turmenton de la sago de Heraklo.

Aŭ li aŭ Temiso antaŭdiris, ke iu ajn filo de la mardiino Tetiso fariĝos pli granda ol sia patro. Zeŭso, kiu estis delogonta Tetison, volis eviti la saman sorton de sia patro kaj avo, do li rapide edzigis Tetison al mortema heroo nomita Peleo.