Heraklidoj (Eŭripido)
Heraklidoj aŭ La infanoj de Heraklo (gr. Herakleidai) estas tragedio de la antikva greka dramisto Eŭripido, unue produktita ĉirkaŭ 430 aŭ 429 a.K. Ĝi sekvas la infanojn de Heraklo (kolektive konataj kiel la Heraklidoj) kaj iliajn protektantojn dum ili serĉas la helpon de Demofono kaj la urbo Ateno kontraŭ la venĝo de Eŭristeo de Argoso, kvankam ĝi estas vaste konsiderata politika kaj patriota peco skribita de Eŭripido dum la malfacilaj tempoj kiujn Ateno spertis.
(Tragedio, greka, ĉ. 430 a.K., 1 055 linioj)
Sinopsis
Dramatis Personae
- IOLAO, amiko de Heraklo
- KOPREO, heroldo de Eŭristeo
- DEMOFONO, filo de Tezeo, kaj reĝo de Ateno
- MAKARIA, filino de Heraklo
- SERVISTO de Hilo, filo de Heraklo
- ALKMENO, patrino de Heraklo
- MESAĜISTO
- EŬRISTEO, reĝo de Argoso
- ĤORO DE AĜAJ ATENANOJ
- AKAMASO, frato de Demofono
Iolao, la nevo de Heraklo kaj lia kunulo dum liaj Dek du Laboroj sed nun maljuna viro, kaŝiĝas kun la senpatraj infanoj de Heraklo ĉe la altaro de la templo de Zeŭso ĉe Maratono, proksime de Ateno. Ili moviĝis de urbo al urbo, dum Iolao provas protekti ilin de la venĝema reĝo Eŭristeo de Argoso, kiu ĵuris mortigi ilin. Heroldo de Eŭristeo aperas alvokante ilin denove reveni al Argoso por alfronti la konsekvencojn, kaj Iolao petegas la Ĥoron de aĝaj atenanoj kompati kaj helpi ilin.
Demofono, filo de Tezeo kaj reĝo de Ateno, alvenas por aŭdi la rakonton, alvokante la heroldon pravigi la postulojn de Eŭristeo. Iolao donas siajn proprajn kialojn kial Demofono devus veni al ilia helpo (inkluzive de la parenceco de Heraklo kaj pasinta helpo al lia patro), kaj liaj argumentoj sufiĉas por svingi Demofonon, kiu forsendas la heroldon, efike metante Atenon en milito kontraŭ Eŭristeo kaj Argoso. La Ĥoro avertas ke tio ne estas paŝo por preni malpeze, sed Demofono insistis ke Ateno ĉiam estis amiko al la senamikaj, kaj estas certa ke la Heraklidoj ĉiam estos dankemaj.
Eŭristeo kaj la argiva armeo alvenas kaj komencas premi la atenan defendon. Orakolo antaŭdiris ke Ateno sukcesos nur se nobla sanga fraŭlino estas oferita, kaj Demofono ne pretas alvoki sian propran popolon por provizi tian oferon. Tamen, Makaria, la plej aĝa filino de Heraklo, aŭdas la konversacion kaj volonte ofertas sin kiel la oferon. Ŝi prenas karan adiaŭon de siaj gefratoj kaj la Ĥoro laŭdas ŝian noblan morton.
La filo de Heraklo, Hilo, revenas de sia misio serĉante helpon por ilia kaŭzo, alportante novaĵon ke li sukcesis akiri plifortikigojn por subteni Demofonon en la lukto kontraŭ Eŭristeo. La maljuna kaj malforta Iolao insistis aliĝi al la batalo, kaj baldaŭ mesaĝisto alportas novaĵon ke la kombinitaj fortoj venkis, kaj ke Iolao precipe distingis sin en la batalo, mirakle ŝajnante kreski juna en la procezo.
Eŭristeo, rifuzinte la defion renkonti Hilon en sola batalo, estis kaptita de Iolao dum la batalo, kaj li nun estas alportita por alfronti la koleron de la patrino de Heraklo, Alkmeno. En sia defendo, Eŭristeo asertas ke li ne serĉis la persekuton de Heraklo kaj lia familio por sia propra kontentigo, sed estis tenata al ĝi de la diino Hera. Alkmeno insistis preni sian venĝon sur Eŭristeo per preno de lia vivo, eĉ se tio estas kontraŭ la atenaj leĝoj. Eŭristeo tiam rakontas pri profetaĵo ke lia spirito protektos la urbon de la posteuloj de la Heraklidoj se ili mortigas kaj enterigas lin, kaj la atenanoj kliniĝas al tiu pli alta leĝo kaj Eŭristeo estas mortigita.
Analizo
Heraklidoj kutime estas konsiderata esence patriota peco de Eŭripido, skribita al la pli granda gloro de Ateno, dum periodo de granda malstabileco kaj necerteco, kiam ĝi venis sub ripetitajn atakojn de Sparto en la fruaj stadioj de la Peloponesa milito. La teatraĵo abunde enhavas aludojn kaj alvokojn al la amo de lando kaj la ŝampionado de la malfortaj kaj, kvankam la temaro estas prenita el la kutima ciklo de legendoj kaj mitoj, ĝi estas traktita kun rekta okulo al samtempaj eventoj (en multe la sama maniero kiel «La Persoj» de Esĥilo). Eŭripido ankaŭ prenis kelkajn liberecojn kun la tradicia rakontlinio en la interesoj de siaj patriotaj celoj, en tio ke Eŭristeo ne estis mortigita en batalo sed estis kaptita viva, tiel donante al li la okazon denunci Argoson kaj profeti la sukceson de Ateno.
La ĉefaj temoj de la teatraĵo — pieco al la dioj, patronado de la subpremataj kaj fiero pri nobla sango, ĉiuj konsiderataj kiel naciaj karakterizaĵoj de atenanoj — estis garantiitaj elvoki patriotajn sentojn en la atena spektantaro. La elekto de Maratono (loko kara al la koro de atenanoj, kie Ateno unufoje antaŭe turnis la tajdon de «barbareco») kiel la scenejo de la teatraĵo ankaŭ estis intence desegnita por elvoki patriotajn sentojn en la spektantaro.
La intrigo estas iom disigita, fokusante nun pri la problemoj de Demofono la konstitucia reganto de Ateno, nun pri la heroa mem-ofero de la juna Makaria, nun pri la destinita Eŭristeo, kaj nun pri la protektanto de la Heraklidoj, Iolao. Kelkaj kritikistoj akuzis ke, post kiam la klimakso estas atingita per la heroa ofero de Makaria por certigi la venkon de Ateno, relative frue en la teatraĵo, restas malmulte da intereso.
Rimedoj
- Angla traduko de E. P. Coleridge (Internet Classics Archive): https://classics.mit.edu/Euripides/heracleidae.html
- Greka versio kun vort-post-vorta traduko (Perseus Project): https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text.jsp?doc=Perseus:text:1999.01.0103












